مؤسسه قرآن و عترت علی بن موسی الرضا (ع)

.:: یا علی بن موسی الرضا (ع) ::.

در درس بیست و سوم از کلام حضرت امیر (ع) به شناخت عجب و زیانهای وارده از این ناحیه پرداخته شده است. شناخت رذایل اخلاقی یکی از گام های مهم برای درمان آنهاست .....
خطرات زیادی عقل آدمی را تهدید می کند ، یکی از انها عجب و خودپسندی است . در بعضی جاها گفته شده عجب کم خردی است.برای درمان این مرض دردناک ، به چیزی از نعمتهایی که در اختیار داریم نباید متکی شویم و به آنها بنازیم.....
 



برای دریافت فایل صوتی اینجا کلیک کنید.

در تبیین خطبه الزهرا پیرامون نوع نگاه استاد بیان فرمودند که : " ....ما چند جور نگاه داریم؛ گاهی با چشم دل نگاه می کنیم، اینگونه هم در دنیا و هم در آخرت می توانیم خدا را ببینیم. در دنیا عده کمی از مردم مثل امیر المؤمنین با چشم دل هر لحظه خدا را می بینند ولی در آخرت همه او را می بینند. اما با چشم سر نه در دنیا و نه در اخرت نمی توان او را دید. چون خداوند قابل رؤیت حسی نیست....

 

برای دانلود کردن اینجا کلیک کنید.

استاد قبل از شروع درس به سؤالات حاضرین پاسخ داده و پیرامون چشم زخم فرمودند:
چشم زخم هم از لحاظ علمی و هم روایی اثبات شده و در آیه آخر سوره قلم نیز بیان گردیده است . و علتش هم احیاناً حالات نفسانی کسی است که چشم شور دارد و از راه نگاه کردن این نیرو منتقل می شود . برای در امان ماندن از آن ؛ خواندن ذکر "لا حول و لا قوة ... " ، خواندن آیه "و إن یکاد الذین ...." ، دود کردن اسپند ، همراه داشتن "آیةالکرسی" و آیه "وإن یکاد..." ، اعتقاد کسی که مورد چشم زخم واقع شده و ... مفید هستند.....
 

برای دانلود کردن اینجا کلیک کنید.
...پس از ورود بانو ماریه قبطیه به مدینه آزاد شد و سپس به شرف همسری پیامبر نائل گشت و در پرتو عنایات خداوند در سال هشتم برای او فرزندی به دنیا آورد و این برای جریان مخالف بغضی را به وجود آورد. اما او (ابراهیم) پس از هفده ماه بیمار شد و از دنیا رفت.نوشته اند که مرگ او برای پیامبر خیلی سخت بود و تلخترین روز برای پیامبر (ص) پس از مرگ حضرت خدیجه (س) روز مرگ ابراهیم بود . پیامبر عظیم الشأن در حالیکه بلند بلند گریه می کرد او را در آغوش گرفت و به سمت قبرستان برد.... پیامبر همانطور که پارچه و کفن از صورت ابراهیم کنار زده بود ، می فرمود: " ابراهیم عزیز من دیدگان پدرت در ماتم تو گریان است و گریان خواهد ماند. قلب من اندوهناک است و اندوهناک خواهد ماند . اما هرگز سخنی که مورد خشم خدا واقع شود از دهان من خارج نخواهد شد . اگر وعده الهی نبود که ما هم در پی تو خواهیم آمد بیشتر از این برای تو اندوهناک می شوم...... همین که ابراهیم را در خاک گذاشت کسوف شد....
 



برای دریافت فایل صوتی اینجا کلیک کنید.
... آیا می توان در وقوع قیامت تردید کرد؟ سوره مبارکه حاقه که در مکه نازل شده از سه بخش تأثیر انکار قیامت بر زندگی دنیوی انسان – تأثیر اعتقاد به روز جزا بر زندگی اخروی انسان و حقانیت معارف قرآن تشکیل شده و درباره اتفاقات قیامت بحث می کند. اگر کسی به حقانیت روز قیامت تردید دارد کافی است به سرنوشت اقوام گذشته از جمله قوم عاد و ثمود که عذاب درهم کوبنده قیامت را دروغ شمردند ، توجه کند که با عذابی سرکش و غیر قابل کنترل هلاک گشتند......
 

برای دانلود کردن اینجا کلیک کنید.
امام پس از دستور یزید مبنی بر بیعت گرفتن از ایشان یا قتل وی، به همراه اعضای خاندان و برادران و عمو زادگان و برخی از پیروان وفادارش مدینه را به قصد مکّه ترک گفت و جز برادرش محمد حنفیه کسی در مدینه باقی نماند . ایشان مدت چهار ماه و چند روز نیز از ذی الحجه را در مکّه اقامت فرمود و در آن دیار کعبه ی آمال دل ها شد . حرکت امام از مکّه به عراق پس از افامتش در آنجا روز هشتم ذی الحجه سال 60 (روز ترویه ) صورت پذیرفت وی پس از طواف خانه کعبه و سعی بین صفا و مروه از احرام خارج شد . چون کامل کردن حج از بیم دستگیر شدن میسّر نبود ، از این رو ، حضرت به اتّفاق اعضای خاندان و فرزندان و پیروان ، حرکت خویش را به سمت عراق آغاز کرد .
محمد حنفیه که در مدینه حضور داشت وقتی از تصمیم امام جهت رهسپاری به عراق اطلاع یافت ، راهی مکّه و در همان شبی که فردای آن امام تصمیم حرکت داشت ، وارد مکّه شد و بلافاصله خدمت برادر رسید و سعی در منصرف کردن امام نمود . امام در پاسخ فرمودند : بیم آن را دارم که یزید مرا ترور نماید و بدین گونه کسی باشم که به واسطه ی ریخته شدن خونش ، حرمت این خانه (کعبه ) بشکند ...پس محمد حنفیه از ایشان تقاضا کرد به کوفه نرود و مسیر دیگری را در پیش بگیرد. امام علیه السلام فرمود به پیشنهادت فکر می کنم.
سحر گاهان به محمد حنفیه خبر رسید که حضرت رهسپار عراق است ، وی که مشغول وضو گرفتن بود شتابان خود را به برادر رساند و مهار شتر را گرفت و عرضه داشت : « مگر قول ندادی به پیشنهاد من بیندیشی ؟ »امام فرمود : قول دادم ولی پس از جدایی از تو رسول خدا به خوابم آمد و فرمود : « حسین ! راهی را که قصد داری در پیش گیر ، زیرا مشیّت و اراده ی خدا بر این تعلق گرفته که تو را کشته ی دشمن ببیند .» پس عرضه داشت پس اهل بیت و زنو فرزند را با خودت همراه نکن! امام (ع) فرمود: " خدا می خواهد اهل بیت مرا اسیر ببیند."
البته در جامعه عربی و اسلامی آن روز به همراه بردن خانواده در جنگ و نبرد چندان شگفت آور نبود و شخص پیامبر نیز در غزواتش چنین می کرد . ولی در مورد وجود مقدس ابا عبد الله همراه بردن اعضای خانواده اش نوعی اتمام حجّت قوی بر مسلمانان در جهت یاری کردن آن حضرت تلقّی می شد و معنایش این بود که اگر دوستدار امام حسین (ع) به شمار می آیید، اکنون سزاوار یاری و کمک است ...
حجت الاسلام والمسلمین فلاح زاده، کارشناس مسائل فقهی به پر تکرار ترین سوالات مربوط به عزاداری ها مطابق با فتاوای حضرت آیت الله خامنه ای پاسخ داده است.
یک عزاداری مورد رضایت اهل‌بیت علیهم‌السلام چه ویژگی‌هایی باید داشته باشد؟
در جواب باید عرض کنیم عزاداری دو حیث دارد: یک حیث محتوایی است و مطالبی که گفته می‌شود، یک حیث قالب و شیوه عزاداری است. از نظر محتوا آنچه که گفته می‌شود نباید مطالب حرام و خلاف شرع باشد، یعنی دروغ نباشد، غلو نباشد، موجب وهن مذهب نباشد، موجب تنقیص مقام اباعبدالله علیه‌السلام و معصومین علیهم‌السلام نباشد و همچنین موجب پایین آمدن مقام خود مؤمنین و عزاداران هم نباشد؛ یعنی از نظر محتوا مطالب مستند باشد، خلاف عقاید مکتب اهل‌بیت علیهم‌السلام نباشد، خلاف مرام اهل‌بیت علیهم‌السلام نباشد.
نسبت به شیوه عزادارای اولاً همراه با کار حرام نباشد مثل موسیقی حرام و امثال اینها، و موجب وهن مذهب هم نباشد، یعنی کاری نکنند که سوژه به دست دشمنان بیفتد و با این شیوه عزاداری که داریم، آنها علیه مکتب اهل‌بیت علیهم‌السلام و پیروان مکتب اهل‌بیت علیهم‌السلام تبلیغ سوء داشته باشند. اجمالاً این را می‌توانیم ویژگی‌های عزاداری مناسب مورد رضایت اهل‌بیت علیهم‌السلام برشماریم.
با توجه به اطعام‌هایی که در ایام محرم داده می‌شود و انسان به حلال بودن آنها یقین ندارد، آیا خوردن آنها اشکال دارد؟ لطفاً هم از نظر فقهی و هم از نظر اخلاقی پاسخ فرمایید. اگر نذری کسی که خمس نمی‌دهد را بخوریم چطور؟
در مواردی که انسان غذایی را که یقین ندارد به حرام بودنش، مثلاً اطعام می‌کنند عزاداران را یا غذایی آماده کرده اند در این ایام و برای شما می‌آورند یا فردی نذری می‌دهد و شما یقین دارید که خمس نمی‌دهد، به نظر حضرت آقا خوردن آن غذا، چون یقین به حرام بودن یا مخلوط به حرام بودن آن ندارید، یعنی یقین ندارید این غذا حرام است، یقین ندارید که متعلق خمس است، خوردنش اشکال ندارد. اما از نظر اخلاقی - چون پرسیدند - بعضی‌ها می‌گویند اگر پول خمس در آن باشد ممکن است اثر وضعی داشته باشد. اگر بتوانید احتیاط کنید خوب است؛ به این معنا که اگر تبعات سویی ندارد نخورید، قبول نکنید، یا اینکه اگر مثلا متعلق خمس است - نه به این معنا که حتما متعلق خمس است یعنی شبهه دارید - خودتان خمسش را بپردازید یا اگر موردی هست که ممکن است از باب شبهه حرام شک داشته باشید، یعنی مثلاً مال مردم باشد، به عنوان رد مظالم بپردازید؛ گرچه واجب نیست. در حکم اولی که گفتیم شما یقین ندارید غذا از حرام است یا مخلوط به حرام است، خوردنش اشکالی ندارد. بنابراین در مجالس عزا که شرکت می‌کنید و طعام برای شما می‌آورند و امثال اینها، خوردنش اشکال ندارد، از نظر فقهی حرام نیست. اما اگر کسی بخواهد - خلاصه به قول معروف جز اولیای الهی باشد - پرهیز بیشتری داشته باشد احتیاط خوب است.
از عبارات و کلام امیر المؤمنین به این نکته می رسیم که منظور از دنیا این صنع الهی و مخلوقات آن را نمی توان نکوهش کردچون مذموم دانستن آن اعتراض به خالق هستی است در حالیکه این دنیا نظام احسن است.....
در اقبال و ادبار دنیاست که شخصیتهای افراد شناخته شده و معلوم می شود که هر کس چگونه عمل می کند .....
 

برای دانلود کردن اینجا کلیک کنید.
استاد در بیان آخرین فراز از خطبه ی غرّاء پس از تشریح حالات مؤمن فاسق در اخرت به بیان دیدگاه کلی امام در این خطبه پرداختند:
حضرت ، سه مرحله ی تربیتی را برای ما در این خطبه ، ترسیم کردند :
اول ؛ مبانی تربیتی که شامل مبدأ شناسی ، مقصد شناسی ، راه و رهرو شناسی می باشد .
دوم ؛ بیان اصول تربیت اسلامی مثل : اولویّت حیات اخروی بر حیات دنیایی ، تقوا ، ایمان مداری و ایمان محوری و حاکمیّت ایمان بر زندگی انسان ، اولویّت آن فضائل اخلاقی بر امور مادی محسوس و به عبارتی ، اولویّت فطرت بر غریزه ، اولویّت کشش های فطری بر کشش های مادی و....
سوم ؛ بیان روش های تربیتی از جمله روش تبشیر و انذار ، تشویق و تمثیل و به کار گرفتن مثال برای تربیت ، روش موعظه و ...
استاد محمدی پس از بیان آخرین فراز از خطبه ی غرّاء ، خطبه ی 109 نهج البلاغه را که معروف به خطبة الزهراء می باشد، برای بحث در جلسات آتی انتخاب نمودند .
 

برای دانلود کردن اینجا کلیک کنید.
... تربیت سه مرحله دارد:
گام اول : تغییر در نظر (هر رفتاری و هر اخلاقی مبتنی بر یک باور و یک جهان بینی است اگر باور کردیم که خدای متعال خالق ماست آن وقت دروغ نمی گوییم، غیبت نمی کنیم ،....
گام دوم : تغییر در عواطف (نگاه کنیم اولش چه بوده ایم - آب گندیده - و آخرش چه می شویم - لاشه ای بد بو ، در وسط هم محتاج روزی خدا هستیم.....
گام سوم : تغییر در رفتار.....
 

برای دانلود کردن اینجا کلیک کنید.

دسته بندی ها

حدیث هفته

حدیث 10

امام کاظم علیه السلام :

مَثَلُ الدنیا مَثَلُ ماءِ البحرِ ؛ کُلَّما شَرِبَ مِنهُ العَطشانُ ازدادَ عَطَشاً حتّى یَقتُلَهُ

دنیا به آب دریا مى‌ماند که هر چه تشنه از آن بنوشد، تشنه‌تر مى‌شود تا سرانجام او را مى‌کشد.


تحف العقول، ص396؛ منتخب میزان الحکمه، ص464